Ο υδροβιότοπος του Κόλπου Καλλονής είναι ένα από τα πιο σημαντικά τμήματα του οικολογικού πλούτου της Λέσβου.
Τα τελευταία χρόνια στη Λέσβο, έχει αποκτήσει μεγάλη σημασία, η παρατήρηση των πουλιών, που ελκύει επιστήμονες και επισκέπτες κυρίως από το εξωτερικό, αλλά και όλους τους φυσιολάτρες. Οι εύκολα προσβάσιμες περιοχές, είναι οι υδροβιότοποι της Αγίας Παρασκευής, του Ντιπίου-Λάρσου και της Σκάλας Καλλονής.
Η περιοχή του Κόλπου Καλλονής, έχει ενταχθεί στο Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα “Ειδικές Περιοχές Διατήρησης της Φύσης” του Δικτύου NATURA 2000.Μέχρι στιγμής έχουν καταγραφτεί 134 είδη πουλιών. Τα 66 από αυτά είναι αποδημητικά , χωρίς να έχουν συμπεριληφθεί τα ειδικά είδη των γειτονικών οικοσυστημάτων.
Εμφανίζονται πουλιά από την Ευρώπη, την Ασία και την Αφρική. Σίγουρα εντυπωσιακή είναι η θέα την άνοιξη, κατά τη μετανάστευση των πουλιών από την Αφρική με κατεύθυνση προς την Ευρώπη. Τα πτηνά που συναντάμε, είναι το Φοινικόπτερο (φλαμίνγκο), που εντυπωσιάζει με τα ροζ φτερά του, ο αυροπελαργός, η Αβοκέτα, ο Καλαμοκανάς, η Καστανόχηνα, ο Λευκοπελαργός και πολλά άλλα.
Τα πτηνά μπορούν να παρατηρηθούν και στο χωριό της Σκάλας Καλλονής, λίγο πριν την είσοδο του χωριού .
H παρατήρηση των πτηνών αποτελεί μια δραστηριότητα αρκετών ατόμων, η οποία προβλέπεται να σημειώσει σημαντική αύξηση στο άμεσο μέλλον με την υποδομή, που πρόκειται να εγκατασταθεί στην περιοχή, μέσω υλοποίησης σχετικού προγράμματος (εγκατάσταση παρατηρητηρίων, σύσταση και λειτουργία Κέντρου Περιβαλλοντικής Ενημέρωσης, κ.λπ.). Η συγκεκριμένη περιοχή παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς είναι κατάφυτη από πεύκα, ελαιόδεντρα, καλαμιώνες, μια μεγάλη ποικιλία από σπάνια είδη ορχιδέας, και αυτοφυή φυτά, που μαζί με τις εγκαταστάσεις των αλυκών προσφέρουν άφθονη τροφή και φυσικά καταφύγια σ΄ όλους τους έμβιους οργανισμούς, συμβάλλει στην διατήρηση της βιοποικιλότητας, ενώ πέρα της οικολογικής σημασίας έχει οικονομική και αισθητική βαρύνουσα αξία για την Λέσβo. Η καλύτερη εποχή για την παρατήρησή των πουλιών είναι η άνοιξη και το φθινόπωρο
Ο Πολυχνίτος στην νοτιοανατολική πλευρά του Κόλπου Καλλονής αποτελεί επίσης έναν ιδιαίτερο υδροβιότοπο. Πάνω από 100 είδη πουλιών έχουν καταγραφεί στην περιοχή, από τα οποία άλλα είναι αποδημητικά και άλλα όχι. Για τους βιολόγους και τους ερασιτέχνες παρατηρητές, αποτελεί ένα ζωντανό μουσείο φυσικής ιστορίας. Ερπετά, αμφίβια και προπαντός θηλαστικά, βρίσκουν καταφύγιο εκεί. Χελώνες, αλεπούδες, σαύρες, νυχτερίδες κ.α. συμπληρώνουν το φυσικό αυτό τοπίο. Ξεχωρίζει ανάμεσα στα σπονδυλόζωα το ομορφότερο θηλαστικό του νησιού, ο σκίουρος “Sciurus Anomalus” (όχι ο κοινός), ο οποίος ζει και υπάρχει μόνο εδώ.
Η παρατήρηση είναι δυνατή καθ’ όλη την διάρκεια του έτους, ιδιαίτερα όμως την άνοιξη που υπάρχει μεγαλύτερη προσέλευση πτηνών.
Η Λέσβος διαθέτει ένα πολύ ποικίλο πληθυσμό τόσο σε φυτά (750 είδη φυτών), όσο και σε ζώα. Πάνω από 120 είδη ορxιδέας, μερικά πολύ σπάνια, υπάρχουν στην Λέσβο όπως η comperianum Himantoglossum (comperia comperiana) και η Platanthera holmboei. Πολλοί επιστήμονες και φυσιοδίφες επίσης επισκεπτονται το νησί της Λέσβου για την παρατήρηση ερπετών, εντόμων, λουλουδιών και άλλων ειδών…
